Een eenvoudig begin van zijn pontificaat
Eenmaal gekozen was paus Leo XIV verrast door de soberheid en diepgang van zijn eerste gebaren. In plaats van een plechtige ceremonie te houden of zijn autoriteit te demonstreren, gaf hij de voorkeur aan discretie, stil gebed en een zeer broederlijke houding ten opzichte van de menigte die zich op het Sint-Pietersplein had verzameld.
Dit inaugurele gebaar zette de toon voor een pontificaat waarin evangelische nederigheid en afhankelijkheid van genade centraal stonden. Door te kiezen voor de naam "de bisschop van Rome" in plaats van "de Heilige Vader", herinnerde Leo XIV aan de essentie van zijn ambt: dienen, niet overheersen, en wandelen met het volk van God, niet boven hen.
Een inaugurele mis gekenmerkt door broederschap
Op de dag van de inaugurele mis celebreerde Leo XIV op het plein voor de Sint-Pietersbasiliek, omringd door duizenden gelovigen uit de hele wereld. De liturgie, hoewel trouw aan de Romeinse traditie, werd gekenmerkt door een aantal belangrijke keuzes: een korte en duidelijke homilie, sterke gebaren (zoals de uitgebreide uitnodiging tot vrede), en een zeer speciale aandacht voor de armen, migranten en zieken op de eerste rijen.
In zijn homilie herinnerde hij aan de woorden van Jezus: "Ik ben onder jullie als iemand die dient." Hij nodigde de kerk uit om opnieuw een zichtbaar teken van Gods tederheid te worden, uit haar institutionele logica te stappen om het levende hart van het evangelie te herontdekken.
Zijn liturgische stijl, onopvallend maar diep geworteld, raakte harten. Velen werden getroffen door de zachtheid van zijn blik, de traagheid van zijn gebaren en het langdurige stille gebed na de communie - als een oproep om alles weer op Christus te richten.
Het publiek richtte zich op de vergeten
In de dagen na zijn verkiezing hield Leo XIV de ene audiëntie na de andere, maar niet in de gebruikelijke volgorde. Eerst ontving hij een groep gevangenen uit een Italiaanse gevangenis. Hij schudde iedereen de hand, luisterde naar een paar woorden en bood hen een klein houten kruis aan. Hij zei tegen hen: "God sluit jullie niet op. Hij is naar jullie op zoek."
Toen verwelkomde hij in de Paulus VI-hal vluchtelingen, daklozen en zieke kinderen. Hij nam de tijd om met iedereen te praten en eenvoudige gebaren te maken: een aai, een zegen, een gefluisterd gebed.
Deze keuze om zijn pontificaat te beginnen met de menselijke periferieën gaf een krachtige boodschap af: het centrum van de Kerk is daar waar mensen lijden, niet in de wandelgangen van de macht.
Eenduidige woorden en een rechtdoorzee stijl
Vanaf zijn allereerste toespraken hanteerde Leo XIV een sobere, heldere, pastorale taalstijl. Hij streefde niet naar effect of formule, maar naar waarheid in liefde. In zijn eerste algemene audiëntie sprak hij over christelijke vreugde als "een discreet vuur dat niet altijd te zien is, maar dat de ziel verwarmt als ze door de nacht wandelt".
Hij nodigde de gelovigen uit om niet bang te zijn voor moeilijke tijden, maar om terug te keren naar Christus, levend in het evangelie, en om geloof en naastenliefde nooit van elkaar te scheiden. Hij benadrukte dat de eerste hervorming van de Kerk in het hart begint, niet in de structuren.
Een nieuwe frisse wind in continuïteit
Terwijl Leo XIV zich in een zekere continuïteit met zijn voorgangers schaart, met name Franciscus, Benedictus XVI en Johannes Paulus II, bevestigt hij al zijn eigen toon: die van een pastor die geworteld is in spiritualiteit, gepassioneerd is door het Woord van God, bewoond door de heilige Augustinus en vastbesloten om dicht bij de armen te leven.
Zijn eerste gebaren zijn niet anekdotisch: ze schetsen een duidelijke spirituele lijn, bestaande uit zelfverloochening, barmhartigheid, eenvoud en diepgang. Voor hem is de missie van de paus niet om te schitteren, maar om Christus te weerspiegelen, zoals een kaars vuur weerspiegelt zonder te doen alsof.
